Karamazov Kardeşler Özet.


KİTAP NO: 197

 İSMİ: KARAMAZOV KARDEŞLER

YAZARIN ADI: DOSTOYEVSKİ

 TARİH, YER : 1967 ÇEV: Nihal Yaluza Taluy

OKUNDUĞU TARİH: 20.03.2003

YAYINEVİ: MİLLİ EĞİTİM BASIN EVİ

KONU:

Fyodor Pavloviç Karamazov, zamanında içkisinde, kumarında, aklı fikri karı da kızda gereksiz bir adamdır. Bu Karamazov evlenmiş hem de iki kere. Üç tane de çocuğu olmuş. Dimitri, Ivan ve Alyoşa. Dimitri ilk hanımından. Tabi çocuklara ilgi alaka ne gezer, sıfır. Çocukların anası ölünce çocukları akrabalarına postalamış. Sonra büyük oğlan asker olmuş ve asker dönüşü mirasını istemiş. Babası vermek istemeyince arada sürtüşme falan oluyor. Ivan, okumuş yazmış, artist bir kişi. Araya girip düzeltmeye çalışıyor olmuyor. En sonunda bu işi kim çözer kim çözer, aaa bakıyorlar Zotsuma Baba var o çözer. Köyün şeyhi şıhı gibi birşey. Din adamı. Alyoşa yirmi yaşında o sıralar. Zotsuma’nın yanında çıkar, yani o da genç bir din adamı. O gelin diyor sizi Zotsuma Baba’yla buluşturalım. Ha oğlum iyi tamam buluşalım, buluşuyorlar.

Tabi Baba açık saçık saçma sapan konuşup rahipleri rahatsız ediyor. Orada rahiplerin önünde siz kavga edin, Alyoşa’yı rezil edin. Sonra film gibi arkadaş, siz gidin köyde başka kız yok gibi güzel bir kız olan Grüşenka’ya aşık olun.  Baba Karamazov, kıza üç bin ruble vereceğine söz veriyor. Sonra Dmitri nişanlısından ayrılıyor ve ona  borcu var. Yanlış hatırlamıyorsam yürütmüştü parayı. 3000 ruble, bak şu tesadüfe.

Bu zotsuma bir ara Alyoşa’ya bu kardeşin Dmitri çok acılar çekecek diyor.

Bu ahlaksız Pavloviç’in her halde başbakan’ın üç çocuk öğüdüne uyduğunu sanmıyorsunuzdur. Bir dördüncü çocuğu da başka birisinden peydahlamış. Bu çocuğun adı da Smerdyakov. Bu çocuğu yanına almış ve hizmetinde kullanıyor. Gel Smer, git smer diye diye çocuğu mala çevirmiş, işlerinde kullanıyor. Yavrum epilepsi hastası olmuş zulümden. Neyse arkadaş bu Ivan’la iyi anlaşıyor. Çocuk hasta ama mal falan değil haa. Kafa yerinde, çalışyor. Fikir bile yürütüyor köfte hor, bakmayın öyle mal durduğuna.

Alyoşa babasıyla, Dmitri’nin kavgalarına şahit oluyor. Babasını yere fırlatıyor Dmitri seni geberteceğim diyor. Tabi kız meselesi. Alyoşa ben artık ailemle daha çok ilgileneyim diyor. Tabi Alyoşa kilise’de yatıyor kalkıyor. Yatılı kalıyor, ne yapsın çocuk, bunalmış deliler arasında. Böyle baba da çekilecek gibi değil. Siz babanıza şükredin valla kart zampara oğlanın iş koyduğu kıza göz koymuş, ayıp günah hiç olacak iş mi.

Alyoşa, Katerina’nın yanına gidiyor ve Dmitri’nin ayrılmak istediğini söyleyecek. O ne, bir bakıyor kardeşi Ivan orada. Ivan ve Katerina işi pişirmiş, birbirini seviyor ama söylemiyor. Alyoşa söylesenize lan diyor birbirinize tabi kibarca. Ancak yok ikisi de nuh diyor peygamber demiyor. Ivan demek ki babasına çekmiş. Abisinin ayrıldığı kızlan hemen bağlantıyı kurmuş, otu çek köküne bak. Neyse sonra bu Alyoşa ile Ivan din konusunda tartışıyor. Ivan dinsiz imansız olmuş, yok Tanrı niye güçsüzlere yardım etmez falan diyor. Alyoşa tabi ne biliyorsa anlatıyor. Velhasılı kelam herkes gene neye inanıyorsa öyle ayrılıyor.

Alyoşa, manastıra dönünce Zotsuma’nın gidici olduğunu anlıyor, son sözlerini dinliyor. Vatandaş tabi şeyhten keramet bekler. Zotsuma ölünce ölüsünden bir mucize bekliyorlar. Ancak ceset kokmaya başlıyor. O zaman millette bir şüphe oluşuyor. Yoksa bu adam boş beleş bir tip miydi diye şüpheleniyorlar.

Rakitin diye bir zibidi Alyoşa’yı yoldan çıksın diye Grüşenka’ya yolluyor. Ancak tersi oluyor. Grüşenka ve Alyoşa’da iman kuvvetleniyor. Grüşenka’da ruhi gelişim başlıyor. Alyoşa, Zotsuma’yı rüyasında görüyor, aferim evladım bu kızla ilgilenmekle iyi yaptın diyor.

Dmitri Katerina’ya borcunu ödemek için herkese gider ama nafile üçbin ruble bulamaz. Grüşanka’nın evine gider bakar ki kız yok ahaa der kız kesin kart zampara Pavloviç’in yanında der. Evini basar bakar ki kız burada da yok. Birisini döver, gider, son Grüşanka’nın eski bir sevgilisi ile kaçtığını öğrenir. Kendini öldürmeye karar verir.

Sonra Grüşanka ile karşılaşırlar ve Grüşanka adamı bırakır Dmitri’ye aslında seni seviyormuşum der. Polisler cinayet sanığı olarak Dmitri’yi tutarlar. Dmitri’nin 3000 ruble çalmak için babasını öldürdüğünü iddia ederler. Dmitri yok ben etmedim der parayı Katerina’dan yürüttüm der ama kimse inanmaz.

Meğer Ivan’dan ders alan Smerdyakov öldürmüş adamı. Bizim Ivan Tanrı çok merhametli şeytan yok falan deyince bu avanak apti de sen kalk zorba adamı öldür. Ivan bu duruma kendisinin sebep olduğu için vicdan azabı çekmeye başlamış. Smerdyakov’da kendini asmış. Ulan hem öldürdün niye asıyon. Kendini asacaktın adamı niye öldürdün akıl akıl gel takıl.

Ivan jüriye çıkmış ve ben suçluyum demiş. Katerina’da Ivan’ı seviyor ya eski nişanlısının mektubunu jüriye vermiş. Arkadaş kimin eli kimin cebinde. Mektupta ben babamı öldüreceğim yazıyormuş. Bunun üstüne oğlan suçlu bulunuyor ve sibirya’ya sürülüyor. Dmitri’yi soğuğun çatına, kışın harman olduğu vilayete hop şutlamışlar.

Katerina Ivan’ı bu kendini suçlayan düşüncelerden kurtarmaya çalışıyor. Dmitri ve Katerina birbirini affediyor. Katerina, Dmitri’yi Sibirya’dan kaçırma ve Grüşenka ile Amerika’ya kaçırma planları yapıyor.  Alyoşa bu sıralar dininde diyanetinde. Arkadaşlarına vaaz veriyor artist artist laflar falan.

Hikaye’de sanırım burada bitiyordu. Kusurlar affola. Fena roman sayılmaz, film tadında, ama hayat zaten bir film değil midir. Dostoyevsky babaya başarılarının devamını diliyorum, öbür dünya da mekanın cennet olsun diyelim ne diyelim artık.

Notlar

Staretz—} Hristiyan derviş, bir çeşit rahip. Zotsuma.

 Alyoşa, Dmitri( Mitya) En büyük, İvan Karamazovlar.

( Ortanca) Smerdyakov—} Babaları Fedorovic ( Fedya) gayrimeşru oğlu . ( Deliden olma)

 Hristiyanların görüşleri bizimkilere benziyor.

 Ivan diyor: Tanrı’ya değil onun yarattığı dünyaya inanmıyorum diyor.

Alyoşa: O da başka birine aynısını söylüyor.

—} İnsanlar gurmadan mucize bekliyorlar. Allah’ı soruyorlar. Şeytan İsa’yı Aşağıya atla diye kandırmaya çalışıyor.

—} Mabudun büyüklüğünü, herkesin ona tapmasını ister insanlar.

İnsanların tasası illede hep birlikte imanla baştacı edecekleri birini bulmaktır.

Hikaye güzel. O geliyor. Doğruları anlatıyor ama papazların başı, biz sana inanmayız çünkü insanlar hürlüklerinin alınmasını istiyor, günah çıkarma istiyor, tapacak mabut istiyor, seni dinlemeyeceğim diyor.

 } İnsan tanrıdan çok mucize arar

 } İnsanoğlu zayıf ve alçaktır.

 } İnsan mucizesiz duramayacağı için bu sefer kendisi bir takım yeni mucizeler yaratmaya kalkar. Üfürükçüleri büyücü koca karılar önünde dize gelir.

 } Temelini mucize, sır ve otoriteye dayandırdık.

} Serbest hareket etme azabından koruyoruz rahip onları.

 } İnsanlar namuslu insanların düşmesinden zevk alırlar. ( Zosima ölüsü kokuyor.) Oysa o mucize vadetmişti.

Smerdakov katil ( Fetükoviç, Dmitri’nin Avukatı) Dmitri’yi katil sanıyorlar ve yargılıyorlar. Smerdakov intihar ediyor davadan önce ve Ivan’a itiraf ediyor herşeyi, hayatta herşeyin mübah olduğunu Ivan söylemiş güya Ivan izin vermiş öldürmesine başka bir şehre giderekte. Ivan beyin humması oluyor.

Davada konuşmaya çalışıyor. 2 avukatın güzel konuşmaları var. ( Köylüler ( Jüri) mahkum ediyor oysa savunma iyi konuşuyor. Alyoşa çocuklara ne olursak olalım, Iluşenkayı ( Ölüyor) unutmayalım diyor. Kolski 14 yaşında bunların başı, sosyalist gençlik, sibirya ya sürüyorlar. Dmitri’yi ve onu kaçırma planları yapıyorlar. Katerina başta DmitRi’yi savunuyor ve daha sonra tam aksini iddia ediyor ve ağlıyor.

}Tahliller çok güzel. ( Yalnız dini bir kitap değil, bizim dini anlayışımızla uymayan yönleri de çok kesişim alanları da.)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s