KIŞ GÜNLÜĞÜ


KİTAP NO: 0244
İSMİ: Paul Auster çev. Seçkin SELVİ
YAZARIN ADI: KIŞ GÜNLÜĞÜ
TARİH, YER : Şubat 2012, İstanbul
OKUNDUĞU TARİH:   Haziran 2012
YAYINEVİ: Can Yayınları

KONU:

Kış Günlüğünü, “okumalık”, bir kitap ararken raflarda görüp aldım. Yeni çıkmış dişe dokunur bir kitap göremeyince de bu kitabı seçtim. Bu kitabı almamda televizyondaki hır gürün de etkisi oldu. Başta almamayı düşündüm ama sonuçta bir insanın edebi kişiliği var ki okunuyor, siyasi görüşlerine fazla takılmayalım ve de hele kimmiş bu yazar merakı ile kitabı aldım. Demek reklamın iyisi kötüsü olmazmış. Bir de kitap Can Yayınlarından çıktığı için her halde güzeldir mantığı yürütmüş olmalıyım. Zira genelde Can Yayınları güzel kitaplar çeviriyor . Almaz olaydım.

Yazarın Değerlendirilmesi

Yazarı fazla tanımıyorum. Ancak bu kitap yazarı zaten bir şekilde anlatıyor. Anılarıyla ilgili bir “book”. Bir kişiyi yaptıkları ve eserleriyle değerlendirmeyi severim. Ancak bu kitapla bu yazarı değerlendirirsem iyi kelimeler kullanmayacağım. Sadece şunu diyebilirim ki eğer bu adamın iyi bir yazar olduğunu düşünüyorsanız diğer kitaplarını okuyun. Bu kitaptan anladığım kadarıyla yazar vasatın üzerinde bir yazı tekniğine sahip. On tane şeyi arka arkaya sıralayıp duruyor. Eğer şehir içinde yalnızlıklarda kalmış bunalımlı ve sayıklayan bir insan portresi çizmek istiyorsa bunu çok güzel yansıtıyor.

Bu kitabı alarak bir yazarın kitabının üzerinden en az üç yıl geçsin ondan sonra okuyun sözünü dinlememenin acısını çektim diyebilirim. Şunu rahatlıkla söyleyebilirimki bu kitap yazarın en iyi kitabı değil ya da yazarın kalitesi bu kitapta değil. Gerçi zevkler ve renkler tartışılmaz. Ancak muhtemelen bu kitap yazarı sevenler için muhteşem gelebilir, bu da var ancak bunu yapabilmek için önce yazarı ve eserlerini sevebilmek lazım. İlk kez bu adamı okuyacaksanız kesinlikle bu kitaptan başlayamayın.

Kitabın Değerlendirilmesi

Yazar kitabında çocukluğunda başlayıp bu güne anılarını yazmış. Kitapta adamın çocukluk ve ilk gençlik dönemi, ergen okuyucu kitlesini hedef alıyor, genç arkadaşlar kitabın bu kısımlarında çokça ilginç bilgilere ulaşabilirler. Karısı ile olan ilişkilerine kısaca deyinmiş, oturduğu evleri ve oradaki olaylara deyinmiş. Evleri adres, adres ve numara numara vermiş. Böylece bölümlere ayırmış. Kitabın tek orijinalliğini de bu plan olduğunu söylemiş olsam abartı olmaz. Belki bu bir edebi yeniliktir ancak daha evvel bunu muhakkak yapan vardır diye düşünüyorum. Nitekim kitabın başlığındaki numaralarda adamın oturduğu eve işaret ediyor.

Kitap bana satılsın diye yazılmış gibi geldi. Zaten endüstriyel bir mantık var. Yani tek kitabından bir adamın sonuca varmak doğru mudur bilinmez ama Amerikalı yazarlar böyleyse vah Amerika’nın haline. Gerçi Rusların romancıları vardı da sonu ne oldu ki diyebilirsiniz siz de haklısınız ama entelektüel seviye yerlerde. Ben size Türkiye’den yeni genç yazarlar bulmanızı öneririm, ya da bu adamın iyi olduğuna herkesin kanaat getirdiği başka bir kitabını okuyun.

Kitabın işlediği mantık Temel’in fıkrasındaki gibi; Temel roman yazıyormuş buna bir başlık bulamamış. Bir bilen demişki başlıkta aşk, entrika, din, merak unsurları olsun. Temel de Katerina’lı bir başlık atmış. Devamını yazmıyorum bilen biliyordur bu fıkrayı. Bu kitap da sanki böyle kalıpları takip ediyor gibi. İşte arada cinsel bir şeylerden bahsetmiş, moda olan madur azınlık tiriplerine girmiş. (Dünyayı gez de gör nasıl madur olunuyormuş. Bunlar bu Amerikan Pasaportu ile hala madurum da madurum diyor ya hayret), bolca tekrar eden kelimeler kullanmış. Ruh halini listelemiş durmuş. Uyduruk uyduruk sıradan olaylar yazmış, bunlar moda ya. Suya sabuna dokunmadan hayatından birşeyler yazmış geçmiş. İç tahlil hak getire. Hemingway’in kemikleri sızlıyordur, nasıl bir yol açtım diye. İşte yerelin hikayesini globale aktarma hikayesi var biraz kitapta belki bu kısmı değerli sayılabilir. Amerikalı hayat tarzını ve yaşam öyküsünü bize aktarıyor diyelim. İşte böyle üfürükten tayyare konularla gidiyor.

  Kitabı okuyunca, arkadaş bu adam yazar oluyorsa ben Dostoyevsky olurum diyesiniz geliyor. O yazar oluyorsa siz de yazar olabilirsiniz. Ha bu yazdıklarıma Paul Auster’ın canı sıkılır diye düşünmeyin. Kendi diyorki eskiden eleştiriye takardım ama bu ruh sağlığına zararlı olduğu için takmıyorum diyor. Biz de teşekkür ediyoruz bu tavsiyesine. Yani üzülmez Auster, siz de onun adına üzülmeyin. Zaten tabak sevdiği deriyi yerden yere çalarmış. Bu kadar saat yazıyorsak demek ki kötü ama o kadar da kötü değil. Sadece şunu diyeyim, Auster bu kitabı ile bekleneni verememiştir. Peki sen ne bekliyordun diyorsanız, en azından şöyle kitabın sarmasını beklerdim ancak o kadar sıktı ki hızla üzerinden geçtim. Kolay değil kitaba 15 kayme saydık ama o ne yaptı. Heç.

Kitapta değerli şeyler var mıydı: Amerikan yaşamı ile ilgili fikirler, Amerikan toplumunun yalnızlığı gibi bizim tam anlayamadığımız garip gurup sorunlarını, işte yukarıda saydığım oturduğu evleri sıralaması, kapıları değiştirmesi, bir kapı kapanır başka kapı açılır özdeyişimize uygun bir tarzda olayı kapı üzerinden götürmesi ilginçti. Bu da bize bir fikir verebilir. Yani şimdiye kadar oturduğumuz evleri düşünmemizi, neler yaptığımızı hatırlamamızı sağlayabilir. Biz de böyle bir liste hatıra yapabiliriz. Bunu başarabilirse kitap yine boş sayılmaz.

Kitapta bir iki paragraf güzel tasvirler ve fikirler vardı. Bu kitap genç ergenlere, Auster’ın daha önce kitabını alıp okumuş olanlara ve onu beğenmiş olanlara, bir de Batı tarzı hayat nasıl evriliyor, hayatta nasıl ilişkiler kuruyorları öğrenmek isteyenlere hitap ediyor. Bir de Amerika’da nasıl yazar olunur onu anlamak istiyorsanız ucundan kıyısından ipuçları veriyor.

Notlar

Bir kapı kapandı. Bir başka kapı açıldı.

Hayatın kışına girdin.

Kitabın sonunda Saksonya’da ölülerin çığlıklarını duyuyor.

Annesinin ölümünden sonra ağlayamıyor ama sinir krizi geçiriyor.

Karısını dinlemiyor kaza yapıyor.

//

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s